Onder de noemer “Kredietaanvraag Alkmaars groen in beeld”, stelt het college van burgemeester en wethouders voor extra budget in te zetten voor groen-onderhoud. Onderdeel van het plan is om 36 hectare groen te vervangen. Een goed voorstel met een groot vraagteken. Wat gaat 36 hectare groen vervangen precies betekenen?

Mensen versus natuur?
Een aantal raadsleden stelden dat er wel erg veel aandacht voor de natuur is, maar dat we ook wel eens rekening mogen houden met de mensen die in deze stad leven.

Mensen die dit beweren denken vaak in uitersten. Vaak mensen met een drukke baan en leuke vrijetijdsbesteding, die eigenlijk nauwelijks tijd hebben om van hun leefomgeving te genieten. Als je rustig uitlegt waar het om gaat blijken ze het alsnog met je eens te zijn.

Afhankelijk aan de leefomgeving
Mensen die veel aan hun huis gebonden zijn, zoals hoogbejaarden en gehandicapten, hechten aan natuur. Zij zijn afhankelijk van de directe omgeving van hun woning en hebben er dus ook belang bij dat de natuur zo dicht als mogelijk bij die woning kan komen.
Voorbeeld. Aan de Frederik Hendrikstraat in de Kooimeer werden vlinderstruiken tot op de grond gesnoeid en op enkele plaatsen zelfs in zijn geheel weggehaald. Een oudere vrouw maakte ons daarop attent. Het duurt enige jaren voordat deze struiken weer zijn hersteld. Dat betekent dat er ook enige jaren minder vlinders zijn. Voor jonge mensen is dat de wet van de natuur. Oudere mensen kunnen zich afvragen: maak ik dat nog mee? Dit is een van die kruispunten waar mensen in de stad en natuurbeheer elkaar raken en niet zonder elkaar kunnen.

Natuur moet niet te veel cultuur worden
Een verwilderde natuur is een soort van rimboe waar het leven voor veel mensen steeds onaangenamer kan worden. Mooie tuinparken rond nieuwbouw is een voorbeeld van het inbrengen van gecultiveerde natuur in de woonomgeving. Dat staat geordend en netjes. Maar dat staat ook kil, levenloos en fantasieloos.

De kunst is de gulden middenweg te vinden. Goed en met aandacht onderhouden natuur zorgt er voor dat het stedelijke leven niet wordt belemmerd door de natuur, maar dat de natuur wel bijdraagt aan het geluk en welzijn van mensen.

Netheid mag geen kaalslag betekenen
Volgels leven van vruchten en insecten. Dat betekent dat het streven naar mooie stadsplaatjes, dus steeds terug willen keren naar de tekening van een wijk zoals de architect dat heeft bedacht, ook de eigen ontwikkeling van de natuur onmogelijk maakt. De opknapbeurt van de Maasstraat is een mooi voorbeeld. Na het rooien van veel bomen, is het gras weer groener en komen veel gebouwen beter tot hun recht. Dat staat heel netjes. Het gevoel van veiligheid is er ook op vooruit gegaan. Maar wat betekent het als dit bij 36 hectare verspreid over de stad gaat gebeuren?
Vogels zullen hun heil ergens anders zoeken en insecten hebben geen rustige omgeving om voort te planten.
Het antwoord van de wethouder klonk geruststellend.
De mensen van de gemeentelijke plantsoenendienst verzorgen de parken en de ecologische zones. Deze mensen worden goed begeleid, goed opgeleid en weten goed waar zij mee bezig zijn, aldus de wethouder. De perkjes en plantsoenen in de woonwijken zijn uitbesteed aan het WNK. Op de vraag van de SP om met een deel van het geld ook veel tijd vrij te maken voor deskundigheidsbevordering en meer projectmatig werken, kwam een instemmend antwoord. Dus precies aangeven wat er gesnoeid moet worden, wat waardevol is en waarom dit waardevol is, kunnen we vooraf veel beter garanderen dat goed bedoeld onderhoud niet leidt tot onbedoelde kaalslag. De wethouder zegde toe hier rekening mee te houden.

Meer bewust worden van de natuur in de stad
Buurten die vlak bij parken liggen en waar mensen struiken en bomen in de tuin hebben, kunnen als ze naar buiten kijken de volgende vogels waarnemen: vlaamse gaai, ekster, groenling, koolmees, mus , houtduif, merel, spreeuw, roodborstje, kauw en bij mensen die in een straal van enkele honderden meters van de Westerhout wonen, komt daar met enige regelmaat ook de bonte specht in tuinen te voorschijn. Echte vogelkenners zullen waarschijnlijk nog wel een aantal vogels aan deze rij kunnen toevoegen. Daarnaast geven vlinders, libelles en andere insecten ook veel leven aan een tuin.
Dit is een unieke situatie voor een stedelijke omgeving. Dit is mogelijk doordat er een natuurlijke balans is ontstaan tussen vogels, leefomgeving, voedsel en bomen met veel inwoners (insecten). Verstoring van deze balans kan betekenen dat het jaren duurt voordat we deze unieke situatie terug hebben.

Groenonderhoud en milieu
Misschien is het goed in herinnering te brengen dat we ons ook zorgen maken over de opwarming van de aarde en de CO2 (koolzuur) uitstoot. Veel grote bomen zorgen voor opname koolzuur en afgifte zuurstof. Daarnaast geven dode bomen veel koolzuur af. Koolstof is de basis van de boom. Hij eet voornamelijk lucht en verwerkt het koolzuur tot koolstofcombinaties. Het afsterven van een boom of tak betekent dat het koolzuurgas weer aan de omgeving wordt afgegeven. Een extra reden om goed na te denken over welke bomen en struiken wel – en welke bomen en struiken niet vervangen moeten worden. Een ander argument dat tijdens de commissievergadering naar voren kwam was goed te letten op duurzame energie bij apparatuur die gebruikt wordt bij het onderhoud. Apparaten die op tweetact en diesel draaien zijn nu niet echt goed voor de luchtkwaliteit.

Voorstel is goed onder voorwaarden
Met de aankomende economische crisis is het goed om werk te scheppen. Groenonderhoud is vooral mensenwerk. Meer werk betekent meer mensen aan het werk. Het plan om het budget Groenonderhoud te verdubbelen is alleen al om die reden toe te juichen.

Per project (dus per plantsoen) zal gekeken moeten worden naar de balans van natuurlijke aspecten (nesten voor vogels, voedsel en dergelijke).

Daar waar minder goed opgeleide mensen te werk worden gesteld is planning, deskundigheidsbevordering en training vooraf noodzakelijk. Mensen moeten met duidelijke instructies op pad worden gestuurd en deskundigen moeten hen hierin begeleiden. Geef deze mensen de mogelijkheid om tijdens hun werk ook een vakbekwaamheidsdiploma te halen, waardoor ze de mogelijkheid krijgen om door te groeien naar een goed betaalde baan, waarmee ze op fatsoenlijke wijze in hun levensonderhoud kunnen voorzien. Dit zal opleveren dat we niet achteraf controleren of er kwaliteit is geleverd, maar vooraf kwaliteit kunnen garanderen.

Dit betekent meer tijd voor overleg en uitleg binnen de werktijd. Als dat een hoger niveau van deskundigheid en een betere kwaliteit van ons groen garandeert is dit goed besteed geld.

Andere fracties waren na de commissievergadering het met de SP eens. Tijdens de raadsvergadering zullen zij een amendement steunen.